سیستم اعلام حریق چیست؟ معرفی اجزا و انواع آن
با انواع تجهیزات اعلام حریق، کاربرد دتکتورها، شستی، آژیر، فلاشر و کنترل پنل آشنا شوید و بهترین تجهیزات اعلام حریق را برای ساختمان انتخاب کنید.
سیستم اعلام حریق چیست؟ معرفی اجزا، انواع و نحوه عملکرد سیستم اعلام حریق
سیستم اعلام حریق یکی از مهمترین تجهیزات ایمنی در ساختمانها، واحدهای تجاری، اداری، صنعتی و انبارهاست. وظیفه اصلی این سیستم، شناسایی نشانههای اولیه حریق مانند دود، افزایش دما یا وجود گازهای خطرناک و اعلام سریع آن به افراد حاضر در ساختمان است.
تشخیص سریع آتشسوزی میتواند زمان ارزشمندی برای تخلیه افراد، اطلاعرسانی به نیروهای امدادی و شروع عملیات اطفای حریق فراهم کند. به همین دلیل انتخاب صحیح تجهیزات اعلام حریق و طراحی متناسب با نوع ساختمان اهمیت زیادی دارد.
در این مقاله از مجله فایرسا با اجزای اصلی سیستم اعلام حریق، انواع آن و کاربرد هر یک از تجهیزات آشنا میشویم.
سیستم اعلام حریق چگونه کار میکند؟
یک سیستم اعلام حریق از چند بخش مختلف تشکیل میشود که در کنار یکدیگر وظیفه شناسایی و اعلام حریق را انجام میدهند.
به طور کلی، دتکتورها و تجهیزات ورودی، شرایط محیط را بررسی میکنند. در صورت شناسایی دود، حرارت، گاز یا فعال شدن شستی، اطلاعات به کنترل پنل اعلام حریق ارسال میشود. پنل پس از دریافت این اطلاعات، وضعیت حریق یا خطا را تشخیص داده و فرمان لازم را برای اعلام هشدار صادر میکند.
بنابراین میتوان گفت سیستم اعلام حریق از سه بخش اصلی تشکیل شده است:
-
تجهیزات تشخیص و ورودی
-
کنترل پنل اعلام حریق
-
تجهیزات اعلام هشدار
اجزای اصلی سیستم اعلام حریق
۱. دتکتور اعلام حریق
دتکتورها وظیفه شناسایی علائم اولیه آتشسوزی را بر عهده دارند. نوع دتکتور باید متناسب با شرایط محیط و نوع خطر احتمالی انتخاب شود.
از انواع رایج دتکتورها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
دتکتور دودی
دتکتور دودی برای شناسایی ذرات دود در محیط استفاده میشود و یکی از پرکاربردترین تجهیزات سیستم اعلام حریق است.
در سایت فایرسا، دتکتور دودی فتوالکتریک کانونشنال زیتکس ZI-S 815 نیز ارائه شده است.
دتکتور حرارتی
دتکتور حرارتی افزایش دما یا رسیدن دمای محیط به محدوده مشخص را تشخیص میدهد. این نوع دتکتور میتواند در محیطهایی که استفاده از دتکتور دودی مناسب نیست، کاربرد داشته باشد.
مدل ZI-H 715 زیتکس از دتکتورهای حرارتی موجود در فایرسا است.
دتکتور ترکیبی دود و حرارت
این نوع دتکتور برای شناسایی همزمان علائم مرتبط با دود و افزایش دما طراحی شده است و میتواند در شرایطی که استفاده از یک نوع سنسور به تنهایی کافی نیست، مورد استفاده قرار گیرد.
یکی از محصولات موجود در فایرسا، دتکتور ترکیبی دود و حرارت کانونشنال زیتکس ZI-HSD 1015 است.
دتکتور گاز
دتکتور گاز برای شناسایی وجود گازهای خطرناک در محیط استفاده میشود و در مکانهایی که احتمال نشت گاز وجود دارد، اهمیت ویژهای دارد.
در فایرسا مدل ZI-G 915 زیتکس با ولتاژ ۲۲۰ ولت نیز عرضه شده است.
۲. شستی اعلام حریق
شستی اعلام حریق به افراد اجازه میدهد در صورت مشاهده آتش یا دود، سیستم اعلام حریق را به صورت دستی فعال کنند.
این تجهیز معمولاً در محلهایی نصب میشود که افراد بتوانند در شرایط اضطراری به سرعت به آن دسترسی داشته باشند.
شستی اعلام حریق کانونشنال برگشتپذیر ZI-CP 95 یکی از محصولات موجود در فروشگاه فایرسا است.
۳. کنترل پنل اعلام حریق
کنترل پنل را میتوان مرکز اصلی یک سیستم اعلام حریق در نظر گرفت. دتکتورها و شستیها اطلاعات مربوط به وضعیت محیط را به پنل منتقل میکنند و پنل این اطلاعات را بررسی و وضعیت سیستم را مدیریت میکند.
تعداد زونهای پنل یکی از مواردی است که هنگام انتخاب آن باید به ظرفیت و ساختار ساختمان توجه شود.
در فایرسا دو مدل کنترل پنل کانونشنال زیتکس در دسترس است:
سیستم اعلام حریق کانونشنال چیست؟
سیستم اعلام حریق کانونشنال یکی از ساختارهای رایج سیستمهای اعلام حریق است. در این سیستم، تجهیزات به صورت زونبندی شده به کنترل پنل متصل میشوند و پنل وضعیت هر زون را بررسی میکند.
به عنوان مثال، ممکن است بخشهای مختلف یک ساختمان در زونهای جداگانه قرار بگیرند. در صورت وقوع حریق، پنل مشخص میکند که هشدار مربوط به کدام زون است.
سیستم کانونشنال معمولاً برای پروژههایی که ساختار سادهتر و نیاز به زونبندی مشخص دارند، مورد استفاده قرار میگیرد.
تفاوت سیستم کانونشنال و آدرسپذیر چیست؟
یکی از پرسشهای رایج هنگام انتخاب سیستم اعلام حریق، تفاوت سیستم کانونشنال و آدرسپذیر است.
در سیستم کانونشنال، تجهیزات در قالب زونها به پنل متصل میشوند و پنل محل وقوع هشدار را در سطح زون مشخص میکند.
در سیستم آدرسپذیر، هر تجهیز دارای آدرس مشخص است و سیستم میتواند اطلاعات دقیقتری درباره محل تجهیزی که هشدار داده است ارائه کند.
بنابراین انتخاب بین سیستم کانونشنال و آدرسپذیر باید بر اساس عواملی مانند ابعاد پروژه، تعداد تجهیزات، ساختار ساختمان، نوع کاربری و نیازهای ایمنی انجام شود.
هنگام انتخاب تجهیزات اعلام حریق به چه نکاتی توجه کنیم؟
انتخاب تجهیزات اعلام حریق فقط بر اساس قیمت محصول انجام نمیشود. چند عامل مهم باید در نظر گرفته شود:
نوع کاربری ساختمان
کاربری ساختمان تأثیر مستقیمی بر نوع تجهیزات مورد نیاز دارد. یک ساختمان اداری، انبار، کارگاه یا فضای صنعتی ممکن است به تجهیزات متفاوتی نیاز داشته باشد.
شرایط محیطی
وجود گردوغبار، رطوبت، تغییرات دمایی، احتمال تولید دود یا وجود گاز میتواند در انتخاب نوع دتکتور تأثیرگذار باشد.
تعداد تجهیزات
تعداد دتکتورها، شستیها و سایر تجهیزات باید متناسب با ابعاد و ساختار پروژه انتخاب شود.
ظرفیت کنترل پنل
در سیستمهای کانونشنال، تعداد زونهای کنترل پنل اهمیت زیادی دارد و باید متناسب با نیاز پروژه انتخاب شود.
هماهنگی تجهیزات
تجهیزات سیستم اعلام حریق باید از نظر نوع سیستم و مشخصات فنی با یکدیگر سازگار باشند. استفاده از تجهیزات نامتناسب میتواند عملکرد صحیح سیستم را تحت تأثیر قرار دهد.
اعلام حریق و اطفای حریق؛ دو بخش مکمل ایمنی
سیستم اعلام حریق وظیفه اصلی شناسایی و اعلام خطر را بر عهده دارد، در حالی که تجهیزات اطفای حریق برای مقابله با آتش و کنترل یا خاموش کردن آن استفاده میشوند.
به همین دلیل وجود یک سیستم اعلام حریق مناسب، جایگزین تجهیزات اطفای حریق نمیشود.
برای مثال، یک ساختمان میتواند به سیستم اعلام حریق مجهز باشد و در کنار آن از کپسولهای آتشنشانی متناسب با نوع خطر استفاده کند.
در فروشگاه فایرسا نیز در کنار تجهیزات اعلام حریق، انواع کپسول آتشنشانی از جمله کپسول پودر و گاز و کپسول CO₂ عرضه میشود.
جمعبندی
سیستم اعلام حریق مجموعهای از تجهیزات تشخیص، کنترل و اعلام هشدار است که برای شناسایی سریع علائم حریق و اطلاعرسانی به افراد مورد استفاده قرار میگیرد.
دتکتورهای دودی، حرارتی، ترکیبی و گاز، شستیهای اعلام حریق و کنترل پنل از جمله اجزای مهم این سیستم هستند.
انتخاب صحیح تجهیزات باید بر اساس نوع کاربری، شرایط محیط، ابعاد پروژه و نیازهای ایمنی انجام شود. همچنین برای ایجاد یک ساختار ایمنی کامل، سیستم اعلام حریق باید در کنار تجهیزات مناسب اطفای حریق در نظر گرفته شود.
اگر برای انتخاب تجهیزات اعلام حریق مناسب پروژه خود نیاز به راهنمایی دارید، میتوانید با کارشناسان فایرسا در ارتباط باشید.
